تبلیغات
ایران ، ،تاریخ و فرهنگ ، تات ، تاکستان ، تاتی ، چهره های تات ، هنر - پوشش تاکستان قدیم (سیادن )
ایران ، ،تاریخ و فرهنگ ، تات ، تاکستان ، تاتی ، چهره های تات ، هنر

پوشش تاکستان قدیم (سیادن )

نویسنده :بهمن رحمانی
تاریخ:چهارشنبه 28 مرداد 1394-07:05 ق.ظ

  پوشش مردان (مردکون ارماز ) :

پوشش مردم ایران در بیشتر موارد شبیه هم است اما تفاوت هایی در برخی نواحی بر اساس فرهنگ تاریخی و قومی یا وضعیت اقلیمی و آب هوایی دیده می شود.
از آنجا که مردم تات از ایرانیان کهن و از قوم ماد هستند،فرهنگ و زبان و پوشش انان نیز ریشه در ماد دارد اما در طی زمان به خاطر سیاست ، حکومت ، مذهب ، هجوم بیگانگان و همجواری با قوم های مهاجم و .... تغییراتی درآن ایجاد شده است.آنچنان که در دیگر نقاط نیز چنین است.ولی در برخی موارد فرهنگ باستانی همچنان بکر و دست نخورده حفظ شده وبه نسل امروز سپرده شده است.
پوشش هخامنشی به سبب تبار آریایی همان پوشش مادی است.ارتباط نزدیک هخامنشی با مادها و روابط خویشاوندی بعدی و حضور بزرگان و سرداران ماد در حکومت هخامنشی و...از دلایل دیگر این یکسانی است.
پوشش اشکانی و ساسانی نیز به دوره های پیشین وابسته است و....

کلاه (کولو): 

در گذشته استفاده از کلاه در میان برخی مردان بسیار متداول بود و هر ایرانی با توجه به درآمد و پیشه خود و نیز چگونکی اقتصاد و فرهنگ زندگانی از نوعی کلاه استفاده می‌کرد.

کلاه نمدی (نمده کولو) ،کلاه کشی (کشه کولو ) ، کلاه پشمی(پشمه کولو) ،کلاه پهلوی،کله لبه دار (عینکی کولو) ،  کلاه شاپو (دوری کولو)،پاپاقی  و ...

نوع کلاه براساس درآمد مردم ،  مقام  و  اینکه در چه فصلی  استفاده می شد، گوناگون بود  و از جنس نمدی ،نخی ، پشمی و...


پیراهن (شی ) :

پیراهن مردم تات با مردم شمال و لر ...شباهت زیادی دارد.جنس پیراهن هم براساس درآمد و مقام و جایگاه مردم متفاوت بود و بیشتر از جنس نخی ،جامه،قمیس ،متقال  و ...تهیه می شد.

پیراهن‌ها به رنگ سفید و ساده تهیه می‌گردید و تکمه یقه آن بر شانه چپ بسته می‌شد. در میان سینه چپ از شانه تا زیر سینه چاکی داشت.

پس از آن پیراهن هایی با یقه‌های بلند به نام یقه قزاقی متداول شد و سپس یقه ملایی جای آن را گرفت.


آر خالق:

  تن پوش بسیار بلندی بود که تا انتهای پا می‌رسید. یقه آن ایستاده و جلو باز بود. در ناحیه کمر تنگ، و دامن آن بسیار گشاد بود و در دو پهلو دارای چاک که تا کمر می‌رسید. در واقع کت بلندی بود که به صورت نیم پالتو ، پالتوی امروزی دوخته می شد.


شلوار(شلوار به کسر ش ):

شلوار را در گویش محلی بنده شلوار (شلوار بندی) می خواندند.جنس شلوار را درآمد و آگاهی و شغل مردم تعیین می کرد. شلوار به رنگ سیاه راه راه، شلوار پهن و گشاد و ...  از کارهای حبیب درزی (حبیب خیاط) در تاکستان قدیم روایت شده است.

شلوار افراد کم در آمد از کرباس به رنگ آبی یا مشکی بود. بلند و گشاد و در لیفه آن از بند استفاده می‌کردند. بند تنبان از نخ پنبه بافته می‌شد. اشخاص اعیان از شلوارهای دکمه ای استفاده می‌کردند. سایرپوشش ها  شامل سرداری، عبا، چوقا، پوستین جلیقه، پوستین آستین دار،  و  ....


پاپوش ( چست  به ضم  چ ،سکون س ،ت  ) :


پاپوش مردان هم با توجه به  درآمد و مقام  و نوع فصل مردم تعیین می شد.

کفش چرمی که ارسی (به ضم ا)خوانده می شد.

کفش لاستیکی که گالش خوانده می شد .

گیوه ،کفش ریسی یا ریسمانی و یا ابریشمی که دیمیه (به تشدید م ) یا تخجورب  یا ریسه جورب خوانده می شد.

 در گذشته بشتر مردان گیوه به پا داشتندکه به  نام های تخجورب ،جوراب و آجیده  نیز خوانده می شد و در فصل تابستان مورد استفاده قرار می‌گرفت.

این گیوه ها بسیار ساده و بیشتر به رنگ سفید و گاهی سیاه تهیه می شد.

اشخاص اعیان گیوه‌های بسیار ظریف و مرغوب‌تری می‌پوشیدند که به گیوه ملکی معروف بود.دراین نوع گیوه ها گاهی دورتادور کفش چرمدوزی می شد و تزئیناتی داشت.

نقل است که برخی از انسان های متمول یا صاحب مقام و نفوذ در فصل برف و باران که کوچه و خیابان آنروز پر از گل ولای می شد ،کفشی از جنس گالش بر روی کفش چرمی ومر غوب خود می پوشیدند !

آنان هنگام ورود به خانه ی مقامات  یا سازمان و اداره ای کفش رویی را در آستانه از پای می کندند، تا با کفش تمیز  شرفیاب گردند!

امروزه نیز استفاده ازگیوه در میان برخی از مردم در تاکستان و قزوین و برخی نقاط دیگر معمول است. خوشبختانه هنوز این هنر و صنعت دستی پابرجاست و توسط برخی از هنرمندان به حیات خویش ادامه می دهد.

جوراب :

جوراب هم بسته به فصل گرما و سرما متفاوت بود.جوراب نخی ،پشمی ،ریسی،کشی ،کاموا ،الیاف

شال:

شالی که به کمر یا دور گردن می پیچیدند،ازجنس ابریشم یاپشمی ویا پارچه ای بود.گاهی چند لایه نخ بافته شده از ابریشم بصورت بندی محکم بر شلوار بسته می شد.این بند ریشه در آیین ایران باستان دارد.

کمریه :

کمری kamari لباس گرم و مناسب فصل سرما ،پوششی از جنس پشم که روی لباس های دیگر می پوشیدند.

کلجیه: 

kolegiyeh پوششی پشمین یا از پوستین گوسفند و..

جرقه :

geregeh جلیقه ،پوششی از جنس نخی ،پشمی یا پارچه که به صورت دولایه یا پارچه رویی با آستری تهیه می شد.


 پوشش زنان  ( زنون ارماز ) :


چرقته :

چارقد ، روسری،سرپوش یا سربندی ازجنس پارچه ای ،نخی،ابرشم و...که چهار گوشه و چهار ضلع داشت که که ازقطر بصورت مثلثی تا می شد و سپس بر سر می بستند.

کلاقیه:

سربندی تیره رنگ که زنان کهنسال برسر می نهادندو باگوشه آن جلوی دهان را می پوشانیدند.

شله چرقته:

چارقدی از پارچه ی  ترمه به رنگ قرمز یا زرشکی که تارهای زربفت داشت.این روسری بیشتر برای نوعروسان یا دختران نامزد شده کاربرد داشت.

جرقه:

جلیقه ای که زنان کهنسال برتن می کردند.

شلوار:

زنان در زیر شلیته خود شلوارهایی به رنگ مشکی می‌پوشیدند که دمپای آن تنگ بود و بالای آن فراخ. این شلوار را با بند تنبان می‌بستند.  پوشش های   دیگر نیز در منطقه استفاده می‌شده است. از جمله:  جومه، کرباس، شگ، قرقری شلوار و.....

قرقری شلوار:شلوار چهل تیکه ،شلواری که چین های زیادی در راستای قامت فرد داشت ،طوریکه هنگام حرکت جلوه ی زیبایی داشت .

پاپوش:

پاپوش زنان نیز به فراخور وضع مالی خانواده دارای انواع مختلف بوده است.

در تابستان گیوه‌های ظریف می‌پوشیدند.

زنان اعیان از کفشهای چرمی با مدل های متداول در زمان خویش استفاده می‌کردند.

 کفش زنان از نوع گیوه سفید و سیاه و گاهی دارای تزیینات،یا کفش چرمی منگوله دار،و گالش ...

لچکه :

لچک lachak نوعی سربندپارچه ای که سه گوشه داشت و به آن لچک می گفتند.

قاش بنده :

بندی  پارچه ای که برپیشانی بسته می شد.

پاچین:

پیراهن بلندی که از جنس و رنگ های گوناگون بود .اندازه ی آن شامل پیراهن و دامن بلند امروزی میشد یعنی سرتاپای فرد رافرمی گرفت . درگذشته این پوشش درمیان زنان ،دختران و کودکان و نوجوانان کابرد داشت.


پیراهن ،شلیته :

در گذشته زنان زیر پیراهن خود شلیته به پا می‌کردند، به طوری که یک وجب و یا حتی کمتر از دامن بیرون می‌آمد. جنس پارچه آن اغلب ململ، چیت، کرباس و در انواع ساده و متنوع گلدار و یا مشکی انتخاب می‌شد.

جوانان اغلب روی شلیته با نخهای رنگی گلدوزی می‌کردند. شلیته گلدار ، دارای سجاف پهن بوده است و درانواع دیگر به جای سجاف، لیفه دار بوده است. برای شلیته لیفه دار از پارچه ای ضخیم و سنگین مانند مخمل ترمه و تافته ابریشمی و … استفاده می‌کردند.

نیم تنه :

قسمت پایین شلیته را با دست دوخته و به حالت تزیین بوده که به آن دالبر و دندان موشی گفته می‌شد. یل یا نیم تنه  در بین اعیان متداول بودهاست که با استفاده از پارچه ترمه با آستری از پارچه تافته به رنگ کرم تهیه می‌شده که در قسمت جلو هژده دکمه فلزی پی در پی روی آن دوخته می‌شد.


گیوه‌دوزی:

شهرهای قزوین و تاکستان از جمله مراکزی است که خوشبختانه  این صنعت وهنر دستی هنوز هم در آن رواج دارد. گیوه‌های تولیدی این استان با گیوه‌هایی که در یزد، آباده و کرمانشاه می‌دوزند، کمی تفاوت دارد.




نوع مطلب : استان اذربایجان غربی  اردبیل  استان آذر بایجان شرقی  تمدن های باستانی ایران  انگور  انگور درختی دارویی  انگور - کریم خان زند  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی  ترانه های ملی 

داغ کن - کلوب دات کام
نظرات() 
vit d and foot pain
دوشنبه 12 تیر 1396 05:06 ب.ظ
Sweet blog! I found it while searching on Yahoo News.
Do you have any tips on how to get listed in Yahoo News? I've been trying for a while
but I never seem to get there! Thanks
foot pain and swelling
یکشنبه 11 تیر 1396 01:53 ب.ظ
We're a gaggle of volunteers and opening a new scheme
in our community. Your website provided us with valuable information to work
on. You've done an impressive activity and our whole neighborhood will be grateful to you.
Minna
دوشنبه 25 اردیبهشت 1396 04:07 ق.ظ
Thankfulness to my father who stated to me concerning this weblog,
this webpage is truly awesome.
manicure
چهارشنبه 13 اردیبهشت 1396 10:26 ب.ظ
Hello, i think that i saw you visited my website
thus i came to “return the favor”.I am attempting to find things
to improve my website!I suppose its ok to use a few of your
ideas!!
BHW
جمعه 25 فروردین 1396 01:06 ب.ظ
whoah this blog is excellent i like studying your articles.
Stay up the good work! You already know, a lot of individuals are looking around for this info, you could help them greatly.
manicure
چهارشنبه 23 فروردین 1396 08:00 ق.ظ
This information is priceless. Where can I find out more?
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر