تبلیغات
ایران ، ،تاریخ و فرهنگ ، تات ، تاکستان ، تاتی ، چهره های تات ، هنر - مانی و آیین مانوی
ایران ، ،تاریخ و فرهنگ ، تات ، تاکستان ، تاتی ، چهره های تات ، هنر

مانی و آیین مانوی

نویسنده :بهمن رحمانی
تاریخ:دوشنبه 17 فروردین 1394-11:12 ق.ظ


با دگرگونی اوضاع سیاسی ایران در قرن سوم میلادی که به دنبال سقوط حکومت اشکانی روی داد ،اوضاع فرهنگی و اجتماعی نیز مجال تحول یاقت و تمایل خود را به تغییر و اصلاح بروز داد.

مانی در چنین روزگاری به تبلیغ اندیشه‌های خود پرداخت. در واقع آئین مانی با ماهیت بدبینانه خود و تمایل به زهد و ریاضت، انعکاسی از اوضاع دشوار و بحرانی ایران در قرن سوم میلادی بود و از این رو با توفیق روبرو شد.

در باب مانی و آئین او تا قرن حاضر، ماخذ و اطلاعات ما از روایات یعقوبی، مسعودی، بیرونی، ابن ندیم و شهرستانی و بعضی ردیه‌های آباء یونانی، لاتینی و سُریانی تجاوز نمی‌کرد.  با کشف اسناد مانوی در تورفان ترکستان و فَیوم مصر،آگاهی های  قابل اعتمادتری به دست آمد.

مانی در دوران فرمانروایی اردوان پنجم اشکانی در حدود ۲۱۶ م. در قریه‌ای در شمال بابِل بدنیا آمد. نژاد او از جانب پدر و مادر به خاندان اشکانی منسوب کرده‌اندکه البته قابل تامل است و بعید نیست که ناشی از تمایل پیروان وی بوده باشد که خواسته‌اند مانی را نیز مانند بودا و بعضی پیامبران شرقی به خاندان شاهی منسوب کنند.

پدرش «بابک» به طایفه مغتلسه از مذاهب گنوسی رایج در میان درود آن روزگار پیوسته بود و مانی هم در چنین محیطی پرورده شد. به ادعای مانی در دوازده سالگی فرشته «توم» بر وی ظاهر شد و در ۲۴ سالگی از جانب «خداوندگار بهشت نور» بر او وحی نازل شد و مانی را به جدایی از مُغتسله واداشت. در همین روزگار بود که مانی برای نخستین بار به تبلیغ اندیشه خود پرداخت و این زمان با آخرین سال پادشاهی اردشیر بابکان مصادف بود.

مانی یک چند در نواحی هند به مسافرت و نشر دعوت خود پرداخت و روایات ارتباط او با چین هم ظاهراً باید مربوط به مسافرت‌های او در نواخی کوشان و خراسان بوده باشد. دعوت مانی در این نواحی پذیرفته شد و اردشیر بابکان و شاپور اول نیز که وی را در نشر این دعوت آزاد گذاشته بودند، شاید اندیشه وی را وسیله ایجاد وحدت بین پیروان ادیان مختلف قلمرو خویش می‌پنداشتند، نه مخالف آیین زرتشت .

به هر حال به نظر می‌رسد که شاپور در ابتدای سلطنت خود، دین مانی را مناسب ترین وسیله برای اجرای سیاست ایجاد وحدت در یک قلمرو بسیار وسیع تشخیص داد. به احتمال به نظر او، آئین مانی به سبب جنبه ترکیبی خود، بهتر از هر دین دیگری می‌توانست مورد قبول مردمان و نژادهای مختلف ساکن در قلمرو ساسانیان واقع شود.

البته این طرز تلقی شاپور از آئین مانی، به معنی گرایش او به این اعتقاد نبود، بلکه حاکی از توجه یا امید او به فوایدی بود که در امر ایجاد وحدت در تمام قلمرو ساسانی، از این آئین تازه توقع داشت. احتمال می‌رود یک علت دیگر در تسامح شاپور نسبت به مانی، جلوگیری از گسترش رو به رشد قدرت روحانیون زرتشتی و مداخله آنها در امور حکومتی بوده باشد.

مانی چون خبر مرگ اردشیر بابکان و جلوس شاپور را شنید، به ایران بازگشت و در خوزستان به حضور شاه جدید بار یافت. باریابی مانی هم به درخواست و وساطت پیروز (فیروز) برادر شاپور که آیین مانوی گرویده بود، ممکن شد.
مانی چند سال با موکب شاپور همراه بود و حتی در بعضی لشکرکشی‌ها در کنار شاه ساسانی قرار داشت. چنان بر حسب روایات، در جنگ پیروزمندانه شاپور با والریانوس -امپراتور روم- و به قولی شاید در جنگ با گوردیانوس همراهی کرد. تسامح دینی شاپور و مساعدت وی به مانویان و نیز گرویدن دو تن از برادران شاپور به نام‌های «مهر شاه» و «پیروز» به آئین مانی، زمینه خوبی را برای پیشرفت کیش مانوی فراهم کرد. حتی ارتباط خوب مانی با شاپور تا آنجا پیش رفت که مانی یکی از کتب عمده خود یعنی شاپورگان را به نام شاهنشاه ساسانی کرد و به او اهدا نمود.
اما وسعت دامنه تبلیغات مانی، نارضایتی رهبران دیگر ادیان قلمرو ساسانی مانند بودایی، یهودی و مسیحی و بخصوص روحانیون زرتشتی را برانگیخت. سرانجام شاپور به اصرار موبدان، مانی را از موکب خود راند و دستور به توقف فعالیت او داد. یعقوبی حتی از تصمیم شاپور بر کشتن مانی سخن می‌گوید و ابن عبری هم به خطا، شاپور را کشنده مانی معرفی می‌کند. البته این اقدام شاپور در محدود کردن فعالیت‌های تبلیغاتی مانی، در حکم تسلیم شدن شاپور به نفوذ موبدان و قدرت طلبی‌های ایشان نبود، بلکه شاپور در جهت حفظ وحدت و امنیت کشور، فعالیت‌های مانی را محدود کرد.



داغ کن - کلوب دات کام
نظرات() 
pof https://natalielise.tumblr.com
پنجشنبه 10 مرداد 1398 05:57 ب.ظ
Incredible points. Outstanding arguments. Keep up the great effort.
natalielise pof
natalielise
جمعه 4 مرداد 1398 08:25 ب.ظ
What's up, I read your blogs regularly. Your humoristic style is
witty, keep it up! plenty of fish natalielise
plenty of fish dating site
پنجشنبه 3 مرداد 1398 05:35 ب.ظ
Hello my friend! I wish to say that this post is amazing,
great written and include approximately all important infos.
I would like to see more posts like this .
plenty of fish dating site
پنجشنبه 27 تیر 1398 07:19 ب.ظ
I love your blog.. very nice colors & theme.
Did you create this website yourself or did you hire someone to do it for you?
Plz answer back as I'm looking to create my own blog and would like to know where
u got this from. many thanks
how to get help in windows 10
پنجشنبه 27 تیر 1398 05:52 ق.ظ
An impressive share! I've just forwarded this onto a friend who had been conducting a little homework on this.
And he in fact ordered me dinner due to the fact that I discovered it for him...
lol. So allow me to reword this.... Thanks for the meal!! But yeah, thanx for
spending the time to talk about this topic here on your blog.
how to get help in windows 10
سه شنبه 25 تیر 1398 07:24 ب.ظ
I'm curious to find out what blog platform you happen to be
using? I'm experiencing some small security issues with my latest
blog and I'd like to find something more secure. Do you have any recommendations?
quest bars cheap
پنجشنبه 20 تیر 1398 08:42 ق.ظ
Hi there, I enjoy reading all of your article post.
I wanted to write a little comment to support you.
quest bars cheap
شنبه 25 خرداد 1398 08:38 ق.ظ
What's up everybody, here every one is sharing such experience,
therefore it's good to read this webpage, and I used to
visit this web site every day.
cialis czy viagra
یکشنبه 19 خرداد 1398 03:46 ق.ظ

Great blog here! Also your web site loads up very fast! What web host are you using? Can I get your affiliate link to your host? I wish my website loaded up as quickly as yours lol
non prescription alternatives to viagra
شنبه 18 خرداد 1398 11:22 ق.ظ

Excellent pieces. Keep writing such kind of information on your blog. Im really impressed by your site.
Hi there, You have performed a fantastic job. I'll definitely digg it and in my opinion recommend to my friends. I am sure they will be benefited from this website.
gamefly free trial
چهارشنبه 8 خرداد 1398 08:50 ق.ظ
Ahaa, its pleasant conversation on the topic of this article at this
place at this web site, I have read all that, so now
me also commenting here.
how to download minecraft free
یکشنبه 22 اردیبهشت 1398 08:47 ب.ظ
A motivating discussion is worth comment. I do think that you
need to write more on this subject matter, it might not be a taboo subject but generally people don't discuss such subjects.
To the next! All the best!!
how to download minecraft free
جمعه 20 اردیبهشت 1398 02:05 ق.ظ
First of all I want to say superb blog! I had
a quick question which I'd like to ask if you don't
mind. I was curious to know how you center yourself and
clear your head before writing. I have had a hard time clearing my mind in getting my thoughts out.
I truly do enjoy writing however it just seems like the first 10 to 15 minutes are generally wasted
just trying to figure out how to begin. Any ideas or tips? Kudos!
download minecraft pc
سه شنبه 17 اردیبهشت 1398 11:13 ب.ظ
When I originally left a comment I seem to have clicked on the -Notify me when new comments are
added- checkbox and now every time a comment is added I recieve 4 emails with the
exact same comment. Perhaps there is a means you are able to remove me from that service?
Thank you!
gamefly free trial
پنجشنبه 12 اردیبهشت 1398 09:06 ب.ظ
Hey would you mind stating which blog platform you're working with?
I'm looking to start my own blog soon but I'm having a hard time selecting between BlogEngine/Wordpress/B2evolution and Drupal.

The reason I ask is because your design seems different then most blogs and I'm looking for something unique.
P.S My apologies for getting off-topic but I
had to ask!
choc
چهارشنبه 12 اردیبهشت 1397 08:35 ق.ظ
My partner and I stumbled over here from a different website and thought I might
as well check things out. I like what I see so i am just following you.
Look forward to looking at your web page yet again.
How do you treat a sore Achilles tendon?
پنجشنبه 16 شهریور 1396 04:21 ق.ظ
There is certainly a lot to know about this subject. I love all the points
you have made.
What do you do for a strained Achilles tendon?
شنبه 31 تیر 1396 01:25 ق.ظ
Greetings from Los angeles! I'm bored at work so I decided
to browse your blog on my iphone during lunch break. I love the knowledge you provide here and can't wait to take a look when I get home.
I'm surprised at how fast your blog loaded on my mobile ..

I'm not even using WIFI, just 3G .. Anyhow, wonderful blog!
Vaughn
دوشنبه 25 اردیبهشت 1396 01:56 ب.ظ
Great article. I'm going through a few of these issues as well..
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر